Risposta brevi:l’idea accuminciò ‘n Francia(la bacchetta di joca a tavula), ma la màchina di ghisa muderna pigghiò furma attraversu li mminzioni dû 19° sèculu e li sviluppi American-}. Nta àutri palori - ràdichi ‘n Francia, evuluzzioni ‘n Gran Britagna/Amèrica.
Lu primu antinatu chiaru era la batelle, nu jocu di tavulu francisi di lingua francisi ca usava na scheda francisi, pin e fori. Bagatelle si diffusi nta tutta l'Europa e versu l'America e è ampiamenti citata comu pricursuri direttu a chiḍḍu ca ora chiamamu pinball.
Lu saltu versu na màchina a ghisa muderna arrivau ntô XIX sèculu. British-born inventor Montague Redgrave is often credited for a key step: in 1871 he patented "Improvements in Bagatelle," introducing a spring plunger and smaller marbles for a compact countertop game - a design that directly influenced later coin-operated tables.
Nta l’anni '30 lu jocu si trasfirìu nta l’arcati cummirciali: li pruduttura pruduceru muniti- òpira li tàvuli sutta lu vitru, li paraurti e li luci elèttrici agghiunciuti e la pruduzzioni scalata. Sti canciamenti trasfurmaru nu passatempu di salottu nta nu divertimentu - lu pavimentu e mèttinu lu palcu pi lu mudernu boom dâ màchina a pinnica.
Nu secunnu puntu di svolta cchiù mpurtanti vinni doppu la Secunna Guerra Munniali, quannu lu jucaturi- cumpareru li flipper cuntrullati. Lu 1947 "Humpty Dumpty" di Gottlib juncìu li flipper elettrumiccànici, canciannu lu jocu di na pussibbilità a na spirienza assai cchiù abbilita - n'autru passu difinitivu nna l'evuluzzioni dû mupill.
Oggi la màchina di fliball è na storia ibbrida: urìggini francisi (bagatelle) → 19° {1} sèculu nnuvazziuna miccànichi (Redgrave) → 20°-tàli elitrificazzioni miricano e di època flipper. Allura dumannannu "ca lu paisi mmintau lu flibali?" dipenni dâ difinizzioni: l'idea accuminciò ‘n Francia, ma a forma cummirciali muderna fu furmata di ‘nvintura e produtturi nnâ Gran Britagna e nnî Stati Uniti.
‘n funnu: attribuiri a Francia pû jocu origginàriu, e crèditu Montague Redgrave e li pruduttura ri arcade miricani pì trasfurmàrila nnô pinball ca arricanusciumu oggi.
